44 Օր

«Ամուսնուս ախպերը ներս մտավ, ամուսինս ասեց՝ չասե՛ք, հանկա՛րծ չասեք, որ Էմիլս չկա»․ 18-ամյա մինուճար որդու կորստից հետո կյանքը հիշողություններն են

Երեւանի Աջափնյակի իրենց բնակարանում Խաչատրյանները հյուրասենյակից վերջերս են երաժշտական սարքերը հավաքել։ Ասում են՝ իրենց 18-ամյա որդու՝ Էմիլ Խաչատրյանի զոհվելուց հետո տանն էլ ոչ ոք երաժշտություն չի լսում, իրենց տան երաժշտություն միացնողն Էմիլն էր՝ տան սպասված երեխան, որ ծնվեց երկու քույրերից 10 տարի հետո՝ մոր ծննդյան օրը։  «Բանակ գնալուց առաջ անընդհատ Արամ Ասատրյանի «Ես կմեռնեմ ու […]
Մանրամասն

«Խաչատուրիս վերքերը չէին փակվել, հիմա էլ՝ Վահրամս»․ Արցախյան պատերազմները Վարդուշ Լալայանից խլել են երկու որդիներին

Խաչատուրիս վերքերը չէին փակվել, հիմա էլ՝ Վահրամս․ 75-ամյա Վարդուշ Լալայանը պատերազմի պատճառով երկրորդ որդուն է կորցրել՝ 93-ին զոհվել է Խաչատուր Լալայանը, մյուս որդին՝ Վահրամ Լալայանը՝ 44-օրյա պատերազմի ժամանակ։ Վարդուշ Լալայանն ասում է՝ երկրորդ որդու զոհվելուց հետո այլևս ապրել չէր ցանկանում, Վահրամի զոհվելու լուրն իմանալուց հետո երկու ամիս հաց չի կերել, ջուր չի խմել, բայց բժիշկների […]

«Էրիկը նկատել ա, որ հրամանատարին են ուզում խփել, ինքն իրա վրա ա հարվածը վերցրել»․ Էրիկի զոհվելուց հետո հարազատներն ասում են՝ կյանքը կանգ է առել

Հոկտեմբերի 21-ից Էրիկ Եգանյանի ընտանիքի անդամների և հարազատների համար կյանքը կանգ է առել։ 40-ամյա Էրիկ Եգանյանը զոհվել է 44-օրյա պատերազմի ժամանակ՝ հրամանատարի ուղղությամբ հակառակորդի հարվածն իր վրա վերցնելով։  «Իրան հենց սեպտեմբերի 27-ի առավոտ տագնապով կանչել են ու միանգամից տարել են Ղարաբաղ՝ Հադրութ։ Հոկտեմբերի 21-ին հանձնարարություն են ստացել, բարձրացել են, դիմացները կանգնած ջոկատ է եղել՝ հայերեն […]

«Գերի ընկնելու տարբերակը բացառում են, կռվում են մինչև վերջ, 76 հոգուց ոչ ոք չի փրկվում»․ 19-ամյա Տիգրանը զոհվել է հատուկջոկատայինների դեմ պայքարում

Ժամկետային զինծառայող, կրտսեր սերժանտ, վաշտի բուժակ, 19-ամյա Տիգրան Շահբարյանը հայրենիքը պաշտպանելիս զոհվել է Հադրութում, երբ 76 անձից բաղկացած ջոկատով մեկնել են հանձնարարություն կատարելու և հայտնվել հակառակորդի հատուկջոկատայինների ծուղակում։ «Իրենք հանդիպում են 500 հոգանոց հատուկջոկատայինների խմբի ու երկու տարբերակ են ունենում՝ կամ հանձնվել, կամ կռվել: Հրամանատարները որոշում են կռվել, գերի ընկնելու տարբերակը բացառում են։ Կռվում են […]

«Ես հաշվել եմ օրերը՝ 154 օր ինքը չկար, հետո ԴՆԹ-ով հաստատվեց»․ Օգսենի կինը՝ Նաիրան, հինգ ամիս սպասել է ամուսնուն

«Անօդաչուն է հարվածել, ինքը ոտքից վիրավորվել ա։ Հետո ականատեսները պատմում են, որ այրվել ա, քանի որ հրդեհ ա եղել տարածքում։ Դրա համար մոտ 5 ամիս չէին գտում, ես հաշվել եմ օրերը՝ 154 օր ինքը չկար, հետո ԴՆԹ-ով հաստատվեց»,- հուզմունքով պատմում է 44-օրյա պատերազում զոհված Օգսեն Թովմասյանի կինը՝ 42-ամյա Նաիրա Սահակյանը։  42-ամյա Օգսեն Թովմասյանը Սիսիան քաղաքից […]

«Ամեն օր նրա գալուն ենք սպասում, չենք հավատում, որ ինքն էլ երբեք հետ չի գա»․ ավագ լեյտենանտ Խաչատրյանը զոհվել է Կարմիր Շուկայում

«Հոկտեմբերի 11-ին խոսեցի, ասեց՝ ամեն ինչ լավ ա լինելու, ձեր մեջքները ամուր ա, Հայաստան մնացեք, մինչև կպրծնենք, կգանք։ Դրանից հետո կապերը անհասանելի են դառնում, հետո իմանում ենք էդ վատ լուրը․․․»- կսկիծով պատմում է 31-ամյա Վեներա Խաչատրյանը, որը պատերազմում կորցրել է ամուսնուն՝ 31-ամյա Արման Խաչատրյանին։ Արման Խաչատրյանը սովորել է Ստեփանակերտի գյուղատնտեսական քոլեջում, ավարտելուց հետո զորակոչվել բանակ, […]

«Պատերազմից հետո ես չեմ էլ ուզում ապրեմ, սա անմոռանալի ցավ է». որդու զոհվելու հետ Նվարդը չի հաշտվում

«Պատերազմից հետո ես չեմ էլ ուզում ապրեմ, անկեղծ՝ չեմ ուզում ապրել, սա անմոռանալի ցավ է»,- արցունքները կոկորդում խեղդելով ասում է 65-ամյա Նվարդ Պողոսյանը, որը 44-օրյա պատերազմի ժամանակ կորցրել է տղային։ Նվարդի որդին՝ 37-ամյա Միքայել Պողոսյանը, արդեն երկրորդ պատերազմին էր մասնակցում, Ապրիլյանին ևս եղել է առաջնագծում։ 44-օրյա պատերազմի ժամանակ հակառակորդի դեմ մարտնչել է Ջրականում, որտեղ էլ […]

«Կյանք չունեմ, էս ի՞նչ կյանք ա, գիշեր-ցերեկ լացելով»․ Ռոմելլան պատերազմում կորցրել է երկու թոռանը և եղբոր տղային

63-ամյա Ռոմելլա Առաքելյանի կյանքում Արցախյան պատերազմները միաժամանակ մի քանի դառնություն են բերել. 44-օրյա պատերազմում կորցրել է երկու թոռանը, եղբոր տղային, իսկ 90-ականների պատերազմում՝ ամուսնուն: «Կյանքս շատ դժվար ա։ Ախպերս էլ մահացավ, որ իմացավ իր տղան զոհվել ա, չդիմացավ էդ ծանրությանը։ Շատ ծանր ա»,- արցունքների միջից ասում է Ռոմելլան։ Ռոմելլա Առաքելյանը նոյեմբերին իմանում է թոռներից 19-ամյա […]

«Ծնունդի օրը զանգեց, ասեց՝ երեխեքին լավ կնայես, դրանից հետո անհասանելի ա եղել»․ Վալենտինայի դիպուկահար ամուսինը զոհվել է ԱԹՍ-ի հարվածից

«Իմ կյանքը կանգ առավ»,- ասում է երկու անչափահաս երեխաների մայր Վալենտինա Գաբրիելյանը, որը 44-օրյա պատերազմում կորցրել է ամուսնուն՝ 30-ամյա Լեռնիկ Գաբրիելյանին։ Լեռնիկ Գաբրիելյանը դիպուկահար էր, ծառայել է Իվանյանի տանկային զորամասում։ Պատերազմի առաջին իսկ օրից առաջնագծում է եղել, մասնակցել Մարտունիում ընթացող թեժ մարտերին։ Կինը պատմում է, որ ամուսնու հետ խոսել է հոկտեմբերի 20-ին՝ նրա ծննդյան օրը, […]

«Նահանջի հրամանն ա եղել, իրանք չեն նահաջել, ավտոմատով մինչև վերջին փամփուշտը կռվել են»․ կինն ամուսնու զոհվելուց հետո՝ կյանքս խավարեց

«Մեկ ակնկարթում լրիվությամբ խավարվեց կյանքս»,- արցունքները սրբելով ասում է 50-ամյա Ռաիսա Մադաթյանը, որը 44-օրյա պատերազմի հետևանքով Շուշիում ոչ միայն կորցրել է տունը, տասնամյակների աշխատանքի արդյունքում ստեղծածը, այլև ամենից ցավոտը՝ ամուսնուն՝ 55-ամյա Արմենակ Մադաթյանին։ Մադաթյաններն ասում են, որ չէին կարող մտածել, որ իրենց երջանիկ կյանքը միանգամից գլխիվայր կշրջվի։ Հոկտեմբերի 2-ին, երբ պատերազմն ահագնանում էր, և Շուշիում […]

«Ոչ մի մասունք չեն ճարել, զոհվելու փաստը չենք կարողանում ապացուցել»․ Կատյան ամուսնու անունը զոհվածների ցուցակում տեսել է, բայց մեկ տարի է՝ մարմինը չի գտնվել

«Արդեն մի տարի անցել ա, պատերազմը մեզ համար չի ավարտվել»,- հուզմունքով ասում է 48-ամյա Կատյա Բուդաղյանը, որը պատերազմը սկսվելուց հետո՝ սեպտեմբերի 27-ից, ամուսնուց որևէ լուր չունի: Ամուսնու անունը հայտնվել է զոհվածների ցուցակում, բայց շուտով մեկ տարի է՝ մարմինը չի գտնվում։ «Անորոշության մեջ ենք ու ամեն օր սպասումներով՝ ԴՆԹ-ի պատասխան գուցե գա, ահավոր ա։ Զոհվածների առաջին […]

«Ասեցի՝ Սամվել, ո՞նց եք, ի՞նչ կա, ասեց՝ մամա, կզանգեմ ու… էլ չզանգեց»․ զոհվածի հայրն ասում է՝ եղբոր տղան ևս զոհվել է, քրոջ տղան էլ՝ անհետ կորել

«Իմ տղան զոհվել ա, ախպորս տղան զոհվել ա, քրոջս տղեն անհետ կորած ա»,- կսկիծով ասում է 58-ամյա Վլադիկ Ավանեսյանը, որի կյանքը 44-օրյա պատերազմի հետևանքով ամբողջովին շրջվել է։ Վլադիկ Ավանեսյանի համար այս պատերազմը երրորդն էր։ Պատերազմի սկսվելուն պես առաջնագծում է եղել երկու որդիների հետ միասին։ Ասում է՝ ամբողջ կյանքն անցավ մարտի դաշտում, այս կռվի ժամանակ կորցրեց […]

«Ինքը չէր ասում՝ վատ ա, ասում էր՝ քիչ ա մնացել». Սերժիկ Հովսեփյանի զոհվելուց հետո կինն ասում է՝ կյանքս միանգամից դատարկվեց

«Էդ պահին ինձ համար ամեն ինչ վերջացավ, պրծավ»,- ապրումներն է նկարագրում 32-ամյա Արգինե Տոնոյանը, որը 44-օրյա պատերազմում կորցրել է ամուսնուն՝ 36-ամյա Սերժիկ Հովսեփյանին։ Արգինեն և Սերժիկը մինչև պատերազմը բնակվել են Հադրութում: Սերժիկ Հովսեփյանը զինվորական էր, լեյտենանտի կոչում ուներ, 13 տարվա սպա։ Ավարտել էր Վազգեն Սարգսյանի անվան ռազմական համալսարանը, սկզբնական շրջանում ծառայել է Ջրականում, այնուհետև տեղափոխվել […]

«Ամուսինս զանգեց, ասեց՝ Հունանը լավ չի, ասեցի՝ ո՞ր հիվանդանոցում ա, ասեց՝ հիվանդանոցում չի»․ մայրն ասում է՝ չգիտեի, որ ամբողջ կյանքում պիտի սպասեի որդուս

46-ամյա Հրածինե Բախշյանը պատերազմի դաշտ էր ուղարկել երեք որդիներին, ամեն օր աղոթում էր և հույսով սպասում, որ տղաները ողջ-առողջ կվերադառնան։ Նոյեմբերի 2-ին պատերազմում ԱԹՍ հարվածից վիրավորում ստացած միջնեկ տղային էր հիվանդանոցում խնամում, երբ զանգեց ամուսինը և հայտնեց, որ փոքր տղան՝ Հունանը, Մարտունիում զոհվել է։  «Գնացել էի բժշկի մոտ, որ իմանայի՝ միջնեկ տղայիս օպերացիան երբ ա […]

«Մեր կյանքը կանգ առավ, ինձ Հարութից մնացին մի շքանշան ու երբեք չմեռնող կարոտ»․ Նելլին ամուսնուն կորցրեց Խծաբերդի մարտերում

«Շոկի մատնվեցինք, չէի պատկերացնի, որ իմ կյանքը տենց տակնուվրա կլիներ»,- հուզմունքով ասում է Նելլի Սահակյանը, որն ամուսնուն կորցրել է 44-օրյա պատերազմի ավարտից շաբաթներ անց՝ Խծաբերդում և Հին Թաղերում հակառակորդի հարձակման ժամանակ։ Նելլին պատմում է, որ ամուսինը՝ 27-ամյա Հարություն Մկրտչյանը, պատերազմի ժամանակ Ջրականում է եղել, մասնակցել է թեժ մարտերին, այնուհետև տուն է վերադարձել, սակայն պատերազմի ավարտից […]

«Ասում էր՝ ոչ մի վախենալու բան չկա, 5 օրով ենք գնում, ռուս խաղաղապահները կանգնած են»․ Անդրանիկ Շահնազարյանը զոհվել է Հադրութում՝ հրադադարից մեկ ամիս անց

44-օրյա պատերազմի ժամանակ Ջրականում թեժ մարտերին մասնակցելուց հետո 38-ամյա Անդրանիկ Շահնազարյանը, երբ տուն վերադարձավ, ընտանիքը մեծ երջանկություն ապրեց՝ կարծելով, թե դժվար ու ծանր օրերն արդեն մնացել են անցյալում: Սակայն ընտանիքի անդամներն ու հարազատները չէին պատկերացնում, որ հրադադարից շաբաթներ անց Անդրանիկին ջոկատի հետ կրկին կկանչեն դիրքեր, որտեղ դեկտեմբերի 11-ին հակառակորդը հարձակում կգործի, և Անդրանիկ Շահնազարյանը 8 […]