«Հալեպ 6 միլիոն մարդն էլ շատ հանգիստ կուտեն, կխմեն, կապրեն, ամեն ինչ էժան էր». սիրիահայ վարսավիրը կարոտի ու Հայաստանի կյանքի մասին

«Հալեպ 6 միլիոն մարդն էլ շատ հանգիստ կուտեն, կխմեն, կապրեն, ամեն ինչ էժան էր». սիրիահայ վարսավիրը կարոտի ու Հայաստանի կյանքի մասին
«Հալեպ 6 միլիոն մարդն էլ շատ հանգիստ կուտեն, կխմեն, կապրեն, ամեն ինչ էժան էր». սիրիահայ վարսավիրը կարոտի ու Հայաստանի կյանքի մասին
Հեղինակ MediaLab

Սիրիահայ Րաֆֆի Թաշչյանն երկար ժամանակ է՝ չի տեսել Հալեպում մնացած ծնողներին և երկու մեծ եղբայրներին: Սիրիայում տիրող պատերազմական իրավիճակի պատճառով ծնողները չեն կարողանում Հայաստան գալ: Իսկ Րաֆֆին չի կարող մեկնել Սիրիա ընտանիքի մոտ:

«Անցած տարի հուլիսն էր, երբ առաջին անգամ Հայաստան եկա: Եկել էի քաղաքացիության համար անձնագիրս վերցնելու: Երեք շաբաթ հոս մնալուց ետք ծնողներիս հետ խոսեցի, որ հետ դառնամ, բայց անոնք չթողեցին վերադառնամ Սիրիա: Կվախնային, վիճակն արդեն շատ էր վատացել, ճանապարհները գոցել էին, կկրակեին, ինքնաթիռով սկսել էր զարկը Հալեպի վրա»,- ասում է 32-ամյա Րաֆֆին:

Այլ տարբերակ չի մնում, և Րաֆֆին որոշում է չվերադառնալ Սիրիա՝ հույս ունենալով, որ ծնողները որոշ ժամանակ անց կտեղափոխվեն իր մոտ՝ Հայաստան: Սակայն քաղաքացիական պատերազմն իր բոլոր զարգացումներով մինչ օրս հեռու է պահում իրարից սիրիահայ ընտանիքի անդամներին:

«Ես ալ մտածեցի, որ կրնար ըլլար կրակեին ճանապարհներին, կամ եթե հասնեի տեղ, կրնա ըլլալ բանակ տանեին, ու չես գիտեր ինչպես կըլլար: Ես ալ որոշեցի մնալ հոս ու գլխուս ճարը տեսնել»,- «Մեդիալաբին» պատմում է Րաֆֆին:

Պատերազմի թոհուբոհից միայնակ Հայաստան տեղափոխված Րաֆֆիին սկզբում օգնում են Երևանում ապրող հարազատներն ու սիրիահայ ընկերները: Մասնագիտությամբ վարսավիր Րաֆֆի Թաշչյանը մեկ ամիս անց աշխատանք է գտնում ու փորձում քիչ-քիչ ապրել Հայաստանի ռիթմերով:

Նա 17 տարվա փորձառությամբ վարսավիր է և խոստովանում է, որ Հայաստանում արդեն բազմաթիվ հաճախորդներ ունի:

«Սկզբում հոստեղի աշխատավարձերին չէի հարմարվեր, տարբեր էր շատ Սիրիայեն, քիչ էր: Բայց ետքը մտածեցի, որ քաղաքին պայմանը էդպես է, պիտի պայքարիմ ու պիտի կարողանամ աս միջավայրին ոտքի կանգնեմ»,- ասում է Րաֆֆին ու հմուտ շարժումով կտրում վարսավիրանոցի աթոռին նստած հաճախորդի երկար մազափունջը:

Աշխատելով Երևանի լավագույն մարզասրահներցի մեկի սպա սրահում որպես վարսավիր՝ Րաֆֆին նշում է, որ 6 միլիոնանոց Հալեպում աշխատանքն ու հաճախորդների թիվը ավելի մեծ էր, քան Հայաստանում:

«Բայց ես չեմ դժգոհեր, հոս ալ իմ հաճախորդներս գնալով կշատնան: Եթե լավ մասնագետ ըլլաս, ճանաչվիս, հոս ալ լավ կըլլա»,- խոստովանում է Րաֆֆին:

Աշխատանքային ժամերից դուրս Րաֆֆին սիրում է հանդիպել իր սիրիահայ ընկերներին ու հիշել Հալեպում անցկացրած օրերը:

Նա նշում է, որ սիրիացի ընկերները նույնպես «Հայաստանը շատ կսիրեն, բայց շատ կնեղվին աշխատանքից»:

«Հոս ամեն բան սուղ է: Շուկան և մարդը իրարու չեն համապատասխանիր, բալանս չկա: Շուկան թանկ է, իսկ մարդոց վարձատրումը՝ քիչ: Մարդիկ հոս քիչ են, ու այդ թանկությունը քիչ մը դժվար է հասկնալ: Մեզ մոտ Հալեպ 6 միլիոն էին, ու այդ 6 միլիոն մարդն էլ շատ հանգիստ կուտեն, կխմեն, կապրեն, ամեն ինչ էժան էր, բալանսը պահպանված էր»,- ասում է Րաֆֆին:

Երիտասարդ հալեպահայը աշխատանքի ընթացքում ընկնում է հիշողությունների գիրկը ու սկսում պատմել ոչ միայն իր ընտանիքի, Սիրիայի կյանքի, այլև հայկական համայնքի մասին:

«Կկարոտնամ Հալեպը: Մեր միջավայրը լման հայկական միջավար էր: Հոն մեր մշակույթն ավելի զորեղ էր, քան հոս: Մեր եկեղեցիները, սրբազան հայրը, ամուսնության պարագան, ավանդույթներն ավելի ուժեղ են, քան հոս՝ Հայաստան»,- «Մեդիալաբին» պատմում է Րաֆֆին:

Նա նշում է, որ Սիրիայում ապրող հայերն ավելի միասնական են և կուսակցական պառակտումներ չունեն, ինչպես Հայաստանում է: Իսկ հավատը դեպի եկեղեցին ավելի զորավոր է:

«Արաբ մուսուլմանները մեզի շատ կհարգեին հոն: Ես նաև արաբ ընկերներ ունեի, որ համեստ էին, ազնիվ ու լավ: Մեր մեջ տարբերություն չկար, մենք քույր և եղբայր էինք արաբներով ու հայերով: Կռիվներուն առաջ այդպես էր, հիմա չեմ գիտեմ, հազար ու մեկ տարբեր մարդիկ եկան, մտան»,- ասում է Րաֆֆին:

Նա ծնվել և մեծացել է Հալեպի կենտրոնում գտնվող Մեյդան (Նոր գյուղ) կոչվող հայկական թաղամասում: Րաֆֆին նշում է, որ այժմ ծնողների հետ հազվադեպ է խոսում, քանի որ ինտերնետային և հեռախոսային կապը հաճախ խաթարվում է:

«Հիմա ամեն օր մեր թաղամասի տների վրա սնայպերով կհարվածեն: Սիրիական բանակը կպաշտպանե մեր թաղամասերը: Ծնողքս արդեն տարիքով են, կուզեն Հայաստան գալ, այդ ամենը անոնց վրա շատ ծանր կազդե: Մեծ եղբայրներս էլ կուզեն իրենց զավակներով գալ, բայց օդանավ չկա, իսկ ճանապարհներով շատ վտանգավոր է»,- ասում է Րաֆֆին:

Մեկ տարի Հայաստանում միայնակ ապրող և աշխատող Րաֆֆին ասում է, որ ապագայի իր բոլոր հույսերն ու նպատակները կապում է Հայաստանի հետ, միայն թե ծնողները իր կողքին լինեն:

«Երևանում ինձի բախտ եղավ նաև ու սիրահարվեցի: Հիմա հայ ընկերուհի ունիմ: Անիկա ոնց որ ընտանիքիս մեկ անդամը լինի, ամեն օր կտեսնվինք: Այս պայմաններուն մեջ միշտ կողքիս է, կօգնե ինձի: Հիմա կուզեմ նշանվինք, բայց կսպասեմ, թե ծնողքս երբ կրնան գալ, որ անոնց ներկայությամբ նշանվինք ու ամուսնանանք»,- ասում է Րաֆֆին: 

Լիլիթ Առաքելյան

© Medialab.am